Openheid en vertrouwen als recept voor creatieve oplossingen

Brooklyn vormt met al haar partners en freelancers een werkgemeenschap, een verzameling professionals die op allerlei manieren en in verschillende dynamische verhoudingen met elkaar samenwerkt. Hoe is het concept ontstaan? Wat zijn valkuilen? En waarom is deze manier van organiseren zo moedig? Wij spraken met loopbaandeskundige Jouke Post over de ins- en outs van werkgemeenschappen. 

‘De opkomst van werkgemeenschappen is een logisch gevolg van ontwikkelingen op de arbeidsmarkt’, zegt Post. ‘Door de stijging van het aantal ZZP’ers moeten organisaties anders ingericht worden. Je ziet dan ook steeds meer bedrijven die het aanpakken als Brooklyn; hiërarchische, top-down structuren maken plaats voor open, transparante organisatievormen.’

Alternatieve oplossingen 
In een werkgemeenschap moeten mensen meer dan in reguliere organisatievormen met elkaar zoeken naar alternatieve organisatieprincipes. ‘Je moet opeens allerlei afspraken met elkaar maken. Hoe moet je met elkaar samenwerken? Wat leggen we vast? En, belangrijker, wat houden we open?’

Out of the box denken is hierbij heel belangrijk. ‘Je kan bijvoorbeeld denken aan zogenaamde broodfondsen; ZZP’ers die geen collectieve arbeidsongeschiktheidsverzekering kunnen en/of willen betalen, maar dit met elkaar regelen in een creatieve oplossing.’

Problemen 
Het vormen van een werkgemeenschap is niet makkelijk. ‘Hoe groter de organisatie is of wordt, hoe moeilijker het is om een netwerk te vormen. Het gevaar dat je toch weer teveel vast gaat leggen ligt altijd op de loer. Dat wil je liever voorkomen, want afspraken kunnen fixerend werken!’

Vertrouwen is hierbij echter het sleutelwoord. ‘Zo’n werkgemeenschap is voor een groot deel gebaseerd op directe relaties. Je kent elkaar en je vertrouwt elkaar. Maar wanneer een organisatie groter wordt, worden relaties abstracter en zie je vaak de neiging allerlei taken en processen te gaan bureaucratiseren. Vertrouwen maakt dan plaats voor een contract. Dit is natuurlijk een enorm spanningsveld, waar Brooklyn ook mee te maken heeft.’

Moedig 
De crux zit hem in de manier waarop organisaties het aanpakken. Om het vertrouwen zoveel mogelijk te behouden, is transparantie heel belangrijk. Wie zijn wij, als werkgemeenschap? Hoe richten we onze organisatie zo in, dat we er allemaal profijt van hebben? Dit is een zoektocht waar geen recepten voor klaarliggen.

Post vindt Brooklyn op dit gebied heel moedig. ‘Ze gaan het gesprek aan en leggen heel open op tafel wat ze willen. Transparantie is heel belangrijk bij een werkgemeenschap, maar je doet als het ware wel de motorkap van je bedrijf open. Tegelijkertijd proberen ze dit heel professioneel te doen, het gaat steeds over het bewerkstelligen van kwaliteit. Ze zijn echte pioniers op dit vlak, en daar is lef voor nodig!’

(Realisatie: SCHERP! media)